Krajowy Sekretariat Nauki i Oświaty NSZZ „Solidarność”, negatywnie opiniuje projekt rozporządzenia z dnia 22 kwietnia 2026 r.
Związek stanowczo sprzeciwia się wprowadzeniu drastycznych podwyżek opłat w sposób liniowy, który faworyzuje najsilniejsze podmioty rynkowe, uderzając jednocześnie w różnorodność oferty edukacyjnej i portfele rodziców.
KSNiO uznaje za zasadne, aby duże wydawnictwa, osiągające wielomilionowe przychody z masowej sprzedaży podręczników, ponosiły wyższe koszty procedur administracyjnych. Jednakże projekt w obecnym brzmieniu stosuje identyczne, bardzo wysokie stawki dla wszystkich podmiotów. Domagamy się wprowadzenia progresywnej skali opłat, uzależnionej od potencjału ekonomicznego wydawcy (np. od przychodu lub wielkości przedsiębiorstwa). Sytuacja, w której małe, niszowe wydawnictwo specjalistyczne płaci taką samą stawkę za dopuszczenie podręcznika (8400 zł lub 11 200 zł) jak globalny koncern, jest głęboko niesprawiedliwa i stanowi barierę nie do przejścia dla mniejszych, często bardziej innowacyjnych oficyn.
Brak zróżnicowania opłat doprowadzi do eliminacji mniejszych wydawców z procesu dopuszczania podręczników. Skutkiem tego będzie monopolizacja rynku przez największych graczy. Dla nauczyciela oznacza to drastyczne ograniczenie autonomii w wyborze podręcznika najlepiej dostosowanego do potrzeb uczniów, a dla uczniów – ujednolicenie oferty, które nie zawsze idzie w parze z najwyższą jakością dydaktyczną.
Proponowany wzrost stawek o blisko 100% (np. z 6000 zł do 11 200 zł za podręcznik w formie papierowej i elektronicznej) jest nieproporcjonalny do realnych kosztów merytorycznych recenzji. Resort nie przedstawił żadnej analizy uzasadniającej tak gwałtowny skok opłat administracyjnych.
Związek kategorycznie odrzuca tezę zawartą w OSR, jakoby podwyżki nie stanowiły istotnego obciążenia. Każdy koszt administracyjny poniesiony przez wydawcę zostanie finalnie wkalkulowany w cenę podręcznika. W efekcie za błędy legislacyjne i szukanie wpływów do budżetu, zapłacą rodzice oraz szkoły, co jest niedopuszczalne w obliczu deklaracji rządu o odciążeniu finansowym rodzin.
Krajowy Sekretariat Nauki i Oświaty NSZZ „Solidarność” domaga się wstrzymania prac nad projektem i wprowadzenia do niego mechanizmu różnicowania wysokości opłat ze względu na wielkość wydawcy (przychód lub wielkość przedsiębiorstwa). Tylko system progresywny zapewni uczciwą konkurencję i ochroni małe podmioty przed upadkiem.
Projekt w obecnej formie traktujemy jako próbę przerzucenia kosztów funkcjonowania administracji na uczestników systemu oświaty, co budzi nasz stanowczy sprzeciw.
W imieniu Prezydium KSNiO NSZZ „Solidarność”
Zastępca Przewodniczącego KSNiO NSZZ „Solidarność”
Krzysztof Wojciechowski
Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis